سیستمهای اعلام حریق یکی از ارکان اصلی ایمنی ساختمانها به شمار میروند. این سیستمها نه تنها در شناسایی زود هنگام حریق بلکه در ایجاد هشدار به ساکنان ساختمان و کاهش خطرات جانی و مالی نقش حیاتی دارند. با این حال، برخی از اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق مانع عملکرد صحیح سیستم و بروز خسارتهای جبران ناپذیر میگردد. در این مقاله از مهار فایر با این اشتباهات رایج که کارایی سیستم اعلام حریق را کاهش میدهند، آشنا شوید.
لازم به یادآوری است که شما میتوانید برای مشاوره در زمینه طراحی انواع سیستم اعلام حریق و یا خرید تجهیزات و نصب سیستمهای اعلام و مهار آتش با مجموعه مهار فایر تماس بگیرید. این مجموعه از مراکز مجاز شارژ کپسول اتش نشانی تهران هم هست که میتوانید برای شارژ کپسول اتش نشانی تهران نیز به آن مراجعه کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر و سفارش محصولات و خدمات میتوانید با شمارههای مجموعه که در سایت درج شده است تماس بگیرید.
اهمیت نصب و نگهداری صحیح از سیستم اعلام حریق
سیستم اعلام حریق، مانند سایر سیستمهای ایمنی، تنها زمانی موثر است که به درستی نصب و به طور مرتب نگهداری شود. این سیستمها از اجزای مختلفی تشکیل شدهاند که هر یک برای عملکرد صحیح نیاز به تنظیمات خاص و جایگذاری دقیق دارند. نصب نادرست سیستم و عدم توجه به شرایط محیطی و ساختمانی عملکرد سیستم را به شدت تحت تاثیر قرار میدهد. در نتیجه چنین اشتباهاتی منجر به کاهش کارایی سیستم اعلام حریق و افزایش خطرات جانی و مالی خواهد شد. سرویسهای دورهای و نگهداری سیستم اعلام حریق نیز اهمیت زیادی دارند. این سرویسها شامل:
- تست و کالیبراسیون دتکتورها
- بررسی سیمکشی و اتصالات الکتریکی
- بررسی سالم بودن باتریها
- کنترل سیستمهای پشتیبان
میباشند. بدون این سرویسها، سیستم اعلام حریق در مواقع حساس نمیتواند به درستی عمل و از گسترش حریق جلوگیری کند.
اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق
نصب و نگهداری از سیستمهای اعلام حریق باید توسط افراد حرفهای و تکنیسینهای مجرب انجام گیرد. در غیر این صورت، امکان بروز برخی از اشتباهات جدی در پروسه نصب و نگهداری افزایش پیدا میکند. در ادامه این بخش کارشناسان مهار فایر اصلیترین اشتباهات رایج در پروسه نصب و نگهداری از سیستمهای اعلام حریق را شرح میدهند.
1- جانمایی نادرست دتکتورها
یکی از اشتباهات بزرگ در نصب سیستم اعلام حریق، جانمایی نادرست دتکتورها است. دتکتورها باید در مکانهایی نصب شوند که به خوبی دود، حرارت یا گاز ناشی از حریق را شناسایی کنند. نصب دتکتور در مکانهایی مانند:
- نزدیک به منابع گرمایی
- مجاور دربها
- در مکانهایی که جریان هوای زیادی دارند
میتواند عملکرد آنها را مختل کند. به طور مثال، اگر دتکتورها در نزدیکی منابع گرمایی مانند اجاقها یا بخاریها نصب شوند، به اشتباه هشدار میدهند. در نتیجه دیگر قادر به شناسایی حریق واقعی نخواهند بود. همچنین، نصب دتکتورها در مناطقی که جریان هوای زیادی دارند باعث میشود دود یا حرارت به درستی شناسایی نشود. این مورد از اشتباهات رایج در نگهداری سیستم اعلام حریق کارایی دتکتورها را تحت تاثیر قرار میدهد.
راهکار پیشنهادی: برای جلوگیری از این مشکل، باید دتکتورها در مکانهایی با بهترین پوشش برای تشخیص حریق نصب شوند. به طور کلی، دتکتورها را باید در فواصل مشخص و مطابق با استانداردهای ایمنی نصب نمود.

2- استفاده از تجهیزات غیراستاندارد یا بیکیفیت از اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق
استفاده از تجهیزات غیراستاندارد یا بیکیفیت در سیستم اعلام حریق منجر به عملکرد ضعیف و حتی خرابی سیستم میشود. توجه داشته باشید که در سیستمهای اعلام حریق از تجهیزات تایید شده و استاندارد استفاده گردد. این تجهیزات باید در برابر شرایط مختلف محیطی مقاوم باشند. استفاده از تجهیزات بیکیفیت موجب میگردد سیستم در زمان وقوع حریق به درستی عمل نکرده و نتواند به موقع هشدار دهد.
راهکار پیشنهادی: تهیه تجهیزات باکیفیت و استاندارد از تولیدکنندگان معتبر، بهترین راهکار برای این مشکل میباشد. تجهیزاتی را تهیه کنید که مورد تایید سازمانهای ایمنی مانند NFPA (اتحادیه ملی پیشگیری از آتشسوزی آمریکا) و UL (گروه آزمایش و تایید محصولات) باشند. همچنین باید به تطابق تجهیزات با سایر اجزای سیستم نیز توجه نمود.
3- عدم تست و کالیبراسیون پس از نصب
یکی دیگر از اشتباهات رایج که پس از نصب سیستم اعلام حریق رخ میدهد، عدم انجام تست و کالیبراسیون دقیق سیستم است. نصب سیستم اعلام حریق بدون تست نهایی منجر به عدم شناسایی دقیق حریق در شرایط واقعی میشود. پس از نصب، تست و کالیبراسیون دتکتورها، پنلها و سایر اجزای سیستم ضروری است تا از عملکرئ صحیح همه بخشهای سیستم اطمینان حاصل گردد.
راهکار پیشنهادی: پس از نصب سیستم، باید تستهای کامل انجام شود. این تستها شامل تست دتکتورها، بررسی باتریها، آزمایش هشدارهای صوتی و بررسی عملکرد سیستمهای پشتیبان است. توجه کنید که این تستها باید توسط افراد متخصص و مجرب انجام شود.
مطلب پیشنهادی: اشتباهات رایج در استفاده از کپسول آتش نشانی
4- سیمکشی نامناسب از اشتباهات رایج در اجرای سیستم اعلام حریق
سیمکشی نادرست و اشتباهات در اتصالات الکتریکی یکی از مشکلات جدی در نصب سیستمهای اعلام حریق است. متاسفانه این مشکل شایع بوده تا حدی که به عنوان یکی از علل وجود مشکل در سیستمهای اعلام حریق شناخته میشود. اتصال نادرست سیمها و کابلها میتواند باعث مشکلاتی مانند:
- عدم انتقال سیگنالها
- اختلال در هشدارها
- بروز آتش سوزیهای ثانویه
گردد. به ویژه در سیستمهای پیچیده که شامل اتصالات متعددی هستند، دقت در سیمکشی اهمیت بیشتری نیز پیدا میکند.
راهکار پیشنهادی: برای جلوگیری از این اشتباهات، باید از سیمکشی مناسب و طبق استانداردهای ایمنی استفاده کرده و اصول سیم کشی سیستم اعلام حریق به خوبی رعایت گردد. همچنین، اتصالات باید به طور منظم بررسی شوند تا از بروز مشکلات پیشگیری به عمل آید.

5- عدم توجه به نیازهای محیطی و شرایط خاص ساختمان
هر ساختمان ویژگیهای خاص خود را دارد که باید در نصب سیستم اعلام حریق در نظر گرفته شود. به طور مثال، در ساختمانهای با کاربری خاص مانند: بیمارستانها، هتلها و مراکز خرید سیستمهای اعلام حریق باید قادر به شناسایی سریع حریق در فضاهای پر تردد باشند. همچنین، برخی ساختمانها به سیستمهای اعلام حریق ویژهای مانند سیستمهای تشخیص حرارت یا سیستمهای گاز سنج نیاز دارند. بیتوجهی به نیاز هر محیط از دیگر اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق است.
راهکار پیشنهادی: در نصب سیستم اعلام حریق، باید نیازهای خاص محیطی و شرایط ساختمان در مرحله اول به دقت ارزیابی شوند. مشاوره با متخصصین در طراحی سیستمهای اعلام حریق برای محیطهای خاص میتواند به نصب سیستمهای بهینه کمک کند.
6- عدم نصب سیستمهای پشتیبان و هشدار صوتی مناسب
سیستمهای اعلام حریق باید به گونهای نصب گردند که حتی در صورت بروز خرابی یا نقص در سیستم اصلی، سیستم پشتیبان فعال شود. همچنین، اگر هشدارهای صوتی در محل مناسبی قرار نداشته باشند ساکنین نمیتوانند در هر شرایطی از خطر حریق آگاه شوند
راهکار پیشنهادی: نصب سیستمهای پشتیبان از جمله باتریهای ذخیره سازی انرژی و هشدارهای صوتی در نقاط استراتژیک ساختمان از این مشکل جلوگیری میکند. این سیستمها باید منظم تست شوند تا در مواقع ضروری به درستی عمل کنند.
7. عدم نگهداری و سرویس دورهای از اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق
سیستم اعلام حریق مانند سایر تجهیزات الکتریکی نیاز به نگهداری منظم دارد تا از عملکرد بهینه آن اطمینان حاصل شود. عدم سرویس دورهای میتواند باعث کاهش دقت و کارایی سیستم شده و در مواقع بحرانی منجر به ناتوانی سیستم در شناسایی حریق ختم میگردد.
راهکار پیشنهادی:: سرویس دورهای سیستم اعلام حریق باید شامل بررسی دتکتورها، تست هشدارها، بررسی اتصالات الکتریکی و کالیبراسیون دستگاهها باشد. این سرویسها باید توسط افراد متخصص و مجرب انجام شود تا عملکرد سیستم به طور مداوم بررسی و حفظ شود.
سوالات متداول
1- آیا نصب سیستم اعلام حریق فقط برای ساختمانهای بزرگ ضروری است؟
خیر، سیستم اعلام حریق برای هر ساختمان یا مکانی که در آن افراد زندگی یا کار میکنند، ضروری است. این سیستم میتواند جان انسانها را حتی در ساختمانهای کوچک نیز نجات دهد.
2- چگونه میتوان از نصب نادرست سیستم اعلام حریق جلوگیری کرد؟
استفاده از متخصصین مجرب و انجام تستهای دقیق پس از نصب میتواند به جلوگیری از نصب نادرست سیستم اعلام حریق کمک کند.
3- چرا نگهداری و سرویس دورهای سیستم اعلام حریق مهم است؟
سیستم اعلام حریق نیاز به نگهداری منظم دارد تا از عملکرد بهینه آن اطمینان حاصل گردد. عدم سرویسهای دورهای منجر به خرابی و عملکرد نادرست سیستم در مواقع نیاز خواهد شد.
4- آیا میتوانید سیستم اعلام حریق را خودتان نصب کنید؟
نصب سیستم اعلام حریق ممکن است به نظر ساده بیاید. اما این فرآیند نیاز به تخصص فنی بالایی دارد. نصب نادرست میتواند به عملکرد ضعیف سیستم و ایجاد خطرات جبران ناپذیر منجر گردد. توصیه میشود که نصب سیستم اعلام حریق توسط متخصصین انجام شود تا از عملکرد صحیح و ایمنی سیستم اطمینان حاصل شود.
سخن پایانی
سیستمهای اعلام حریق نقش مهمی در ایمنی ساختمانها دارند و نصب و نگهداری صحیح آنها از اهمیت ویژهای برخوردار است. اشتباهات رایج در نصب سیستم اعلام حریق میتواند به کاهش کارایی و حتی ناتوانی سیستم در مواقع ضروری منجر شود. بنابراین، استفاده از تجهیزات استاندارد، نصب صحیح دتکتورها و انجام سرویسهای دورهای را برای حفظ ایمنی ساختمانها و افراد در برابر خطرات حریق فراموش نکنیم. مشاورههای تخصصی و اطلاعات کاملتر درباره سیستمهای اعلام و اطفا را از مشاورین ما در مهار فایر بخواهید.
